‘कोरोनाका कारण एसियाकै सबैभन्दा गम्भीर आर्थिक क्षति नेपालमा’


काठमाडौं : कोरोना भाइरसका कारण एसियाली मुलुकहरूमध्ये सबैभन्दा गम्भीर आर्थिक क्षति नेपालमा हुने प्रक्षेपण एसियाली विकास बैंक (एडिबी)ले गरेको छ । कोरोनाका कारण नेपालको कुल गार्हस्थ्य उत्पादनको १३ दशमलव ६ प्रतिशत (अर्थात् ४ खर्ब ५० अर्ब २४ करोड रुपैयाँ) बराबरको आर्थिक क्षति हुने अनुमान एडिबीको छ । कोरोना महामारीको प्रभाव ६ महिनासम्म रहँदा यो स्तरको क्षति हुनेछ । कुल गार्हस्थ्य उत्पादनको अनुपातमा नेपालमा हुने आर्थिक क्षति एसियाली मुलुकमध्ये सबैभन्दा बढी हो ।

अन्य दक्षिण एसियाली मुलुकहरू भारतमा जिडिपीको ६ प्रतिशत, बंगलादेशमा ६ दशमलव ६ प्रतिशत, पाकिस्तानमा ५ दशमलव १ प्रतिशत र श्रीलंकामा ६ प्रतिशतसम्म कोरोनाका कारण क्षति हुने अनुमान एडिबीको छ । 

एसियाली मुलुकमध्ये नेपालपछि सबैभन्दा गम्भीर आर्थिक क्षति दक्षिण कोरियामा ११ दशमलव ७ प्रतिशत र चीनमा ११ दशमलव २ प्रतिशत हुने अनुमान एडिबीको छ । तर, कोरोनाको रोकथाम ३ महिनामै भयो र सरकारहरूले ठोस नीतिगत पहल गरे क्षति कम हुन सक्ने पनि एडिबीको अनुमान छ । 

कोरोना सुरु भएको तीन महिनाभित्रै रोकथाम भएको अवस्थामा नेपालमा क्षति जिडिपीको ७ दशमलव ९ प्रतिशत अर्थात् २ खर्ब ५४ अर्ब रुपैयाँ हुने अनुमान एडिबीको छ । तर, नेपालमा कोरोनाको तीव्र विस्तार हालै मात्रै भएको र लकडाउनकै अवधि तेस्रो महिना सुरु हुन लागेकाले तीन महिनामा प्रभाव रोकथामको सम्भावना छैन ।

कोरोनाका कारण नेपालको अर्थतन्त्रको १३ दशमलव ६ प्रतिशत अर्थात् साढे ४ खर्ब क्षति हुने एडिबीको प्रक्षेपण, कोरोनाको उद्गमस्थल चीनमा जिडिपीको ११ र भारतमा ६ प्रतिशत मात्रै क्षति

चैतमा सुरु भएको लकडाउनपछि नेपालमा कोरोनाको असर सुरु भएको मान्दा यसको असर अर्को आर्थिक वर्षसम्म पनि जारी हुनेछ । त्यसो हुँदा त्यसको सम्पूर्ण असर यही आर्थिक वर्षको आर्थिक वृद्धिमा प्रतिबिम्बित हुने भने छैन, आगामी आर्थिक वर्षमा पनि यसको प्रभाव देखिनेछ । 

एसियाली विकास बैैंंकले यसअघि नेपालको अर्थतन्त्रको ४ दशमलव ८७ प्रतिशत अर्थात् करिब १ खर्ब ८० अर्ब क्षति हुन सक्ने आकलन गरेको थियो । डेढ महिनाअघि गत ३ अप्रिलमा गरेको अनुमानलाई संशोधन गर्दै एडिबीले नयाँ प्रक्षेपण सार्वजनिक गरेको छ, जुन निकै डरलाग्दो देखिन्छ । 

कोरोनाको महामारी नभएको भए कुल गार्हस्थ्य उत्पादन कति हुन्थ्यो र कोरोनाका कारण कति गुम्छ भन्ने अनुमानका आधारमा एडिबीले यो तथ्यांक सार्वजनिक गरेको हो ।
 
कोरोनाको संक्रमण नभएको भए चालू आर्थिक वर्षमा ६ दशमलव ५ प्रतिशत आर्थिक वृद्धि हुने केन्द्रीय तथ्यांक विभाग, अन्तर्राष्ट्रिय मुद्राकोष (आइएमएफ) लगायतले प्रक्षेपण गरेका थिए । कोरोनाको प्रभावका कारण यस आवमा नेपालमा १ प्रतिशत मात्रै आर्थिक वृद्धि हुने प्रक्षेपण आइएमएफले गरिसकेको छ । केन्द्रीय तथ्यांक विभागले हालै आर्थिक वृद्धिदर २ दशमलव २८ प्रतिशत हुने प्रक्षेपण गरेको थियो ।

लकडाउन वैशाखसम्म मात्रै कायम रहने र जेठबाट आर्थिक गतिविधि सामान्य बन्दै जाने परिस्थितिमा सो प्रक्षेपण गरिएको थियो । तर, लकडाउन नै २० जेठसम्म थपिएको तथा कोरोना संक्रमितको संख्या बढ्दै गएको अवस्थामा आर्थिक गतिविधि यो आर्थिक वर्षभरि नै सामान्य नहुन सक्छ । यस्तो अवस्थामा आर्थिक वृद्धि अझै कम हुने विभागकै भनाइ छ ।

कोरोनाका कारण विश्व अर्थतन्त्रमा १० हजार ५ सय ६० खर्ब रुपैयाँ क्षति

एडिबीको सोही प्रतिवेदनले कोरोनाका कारण विश्व अर्थतन्त्रमा ८८ खर्ब अमेरिकी डलर अर्थात् १० हजार ५ सय ५० खर्ब नेपाली रुपैयाँबराबर क्षति हुने प्रक्षेपण पनि एडिबीले गरेको छ । कोरोना संक्रमण रोकथाम हुन ६ महिना लाग्यो भने विश्व अर्थतन्त्रको ९ दशमलव ७ प्रतिशत क्षति हुने प्रक्षेपण एडिबीले गरेको हो । 

३ महिनामै कोरोना रोकथाम भयो भने आर्थिक क्षति विश्वको कुल गार्हस्थ्य उत्पादनको ६ दशमलव ४ प्रतिशत अर्थात् ५८ खर्ब अमेरिकी डलर हुने अनुमान पनि एडिबीको छ । यसअघि गत ३ अप्रिलमा एडिबीले विश्व अर्थतन्त्रमा अधिकतम ४१ खर्ब डलरको क्षति हुने अनुमान गरेको थियो । त्यसको डेढ महिनापछि नै उसले विश्वमा आर्थिक क्षति पहिले अनुमान गरेभन्दा दोब्बरभन्दा बढी हुने प्रक्षेपण गरेको छ ।

तर, जनतालाई जीवनयापन गर्न राहतस्वरूप सरकारले केही रकम दिनेलगायत नीतिगत काम गर्न सक्यो भने क्षतिलाई ३० देखि ४० प्रतिशत कम गर्न सकिने पनि एडिबीको भनाइ छ । नयाँ पत्रिका दैनिकमा जनार्दन बरालले लेखेका छन् ।

प्रतिक्रिया दिनुहोस्
मुख्य समाचार

काठमाडौं– राष्ट्रियसभाको विधायन व्यवस्थापन समितिले निर्वाचन प्रणालीलाई सुधार गर्न निर्वाचन ऐन परिमार्जनको काम अगाडी बढाउने

काठमाडौं– शिक्षा क्षेत्रमा भएका भूकम्पपछिका पुनर्निर्माण प्रयासहरुबारे तयार पारिएको सीबीआरआई परियोजना वेबसाइटको भारतीय राजदूत विनय

काठमाडौं– नेपाल कानून समाजले भ्रष्टाचार नियन्त्रणका लागि निर्वाचन प्रणाली र राजनीतिक संस्कार सुधार हुनु आवश्यक

गुल्मी : इस्मा गाउँपालिका –२ हस्तीचौर, रातचौर, स्यालाको पहिरोमा पुरिएर दुई जनाको मृत्यु भएको छ

काठमाडौँ : निजामती कर्मचारीहरूको आधिकारिक ट्रेड युनियनको निर्वाचन स्थगित भएको छ । प्रधानमन्त्री निवास बालुवाटारमा

काभ्रे : जिल्लामा कोरोना संक्रमणबाट थप एक जनाको मृत्यु भएको छ । पनौती नगरपालिका–५ चौकोटकी

काठमाडौं : नेपाल प्रहरीका ४८८ जना प्रहरी निरीक्षकहरुको सरुवा भएको छ । प्रहरी महानिरीक्षक शैलेश

काठमाडौं । पूर्वप्रधानमन्त्री डा. बाबुराम भट्टराईले चीनबाट आयात गर्न लागिएका सामान लामो समयदेखि सीमामै रोकिँदा

चितवन : चितवनमा थप २३ जनामा कोरोना संक्रमण पुष्टि भएको छ । भरतपुर अस्पतालको कोभिड

राष्ट्रसङ्घलाई सुदृढ र सशक्त बहुपक्षीयताको केन्द्र बनाउनुपर्नेमा प्रधानमन्त्री ओलीको जोड प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओलीले विश्वले

काठमाडौं : रोयल च्यालेन्जर्स बेङ्गलोरले इन्डियन प्रिमियर लिग (आईपीएल) २०२० मा विजयी सुरुवात गरेको छ

काठमाडौं– सांसदहरुले बालबालिका शिक्षाको नाममा काठमाडौंमा डलर खेतिको धन्दा चलिरहेको बताएका छन् । प्रतिनिधिसभाको महिला