images

मिथिला क्षेत्रमा मधुश्रावणी सुरु 

घनश्याम मिश्र | प्रकाशित: २०७६-४-६ गते
मिथिला क्षेत्रमा मधुश्रावणी सुरु 

जनकपुरधाम : मिथिलाञ्चल क्षेत्रमा मधुश्रावणी पर्व सुरु भएको छ । हरेक वर्ष झै यस वर्षपनि मिथिलाञ्चलमा मधुश्रावणी पर्व सुुरु भएको हो ।  विशेषगरी मैथिला समुदायका ब्राह्मण, कायस्थ, ब्यास र स्वर्णकार जातिका नवविवाहिताले धार्मिक एवं सांस्कृतिक रुपमा यो पर्व हर्षोल्लासका साथ मनाउने गर्छन् । 

प्रदेश २ को राजधानी जनकपुरधामलगायत तराई–मधेशका जिल्लाहरुमा आज (सोमबार) साँझ नव विवाहित महिलाहरु यस पर्वको लागि फूल टिप्न व्यस्त हुन्छन् । मधुश्रावणी पर्व मिथिलाका नवविवाहिता महिलाहरुका लागि निकै महत्वपूर्ण हुन्छ ।  

पञ्चमी तिथिबाट सुरु भएको यस पर्वमा आज माटोको वा गाईको गोबरको कलात्मक ढंगले नाग, नागिन मूर्ति बनाए। विधिपूर्वक पूजाअर्चना गरी यो पर्वको शुभारम्भ गरिन्छ । 

यस तिथिलाई मौना तिथि भन्ने गरिन्छ । यो पर्व मनाउनका लागि नवविहाहिताको ससुरालीबाट नयाँ वस्त्र, चामललगायतका खानेकुराका साथै १३ दिनसम्म जारी रहने पूजाका लागि आवश्यक पर्ने सामाग्री पठाउने परम्परा छ । मोटोको नाग–नागिन पनि कोसेलीका रुपमा पठाउने गरिन्छ । 

१३ दिनसम्म ससुरालीबाट आएका अन्न नै ग्रहण गर्नुपर्ने र नियम निष्ठाका साथ बस्नुपर्ने परम्परा छ । दाम्पत्य जीवनमा आउने कठिनाइको समाभान कसरी गर्ने, वैवाहिक जीवनलाई कसरी सुखमय बनाउने, प्रतिव्रता नारी कसरी बन्नेलगायतका विषयमा विभिन्न देवी देउताको जीवनमा आएका सुखद र दुखद  घटनाको सम्बन्धमा कथा वाचनको माध्यमबाट आफ्नो दाम्पत्य जीवनलाई सुखमय  बनाउने उद्देश्यले नवविवाहिताहर यो पर्व गर्छन् । 

प्रत्येक नवविवाहिताले गौंरीको पूजा गरी मधुश्रावणी पर्वको पूजाका कार्य विधिवत रुपमा सुरु गर्छन् । यस पर्वका विभिन्न कथाको सम्बनधमा जानकारी राख्ने महिलाले प्रत्येक दिन कम्तीमा एउटा कथा सुनाउने गर्छन्  । टोलभरीका महिला एक स्थानमा जम्मा भई ध्यानपूर्वक कथा श्रवण गर्ने र पूजाको अन्त्यमा धार्मिक एवं पर्वसँग जोडिएका गीत गाएर सो दिनको पूजा विसर्जन गरिन्छ ।

पहिलो दिन नाग–नागिन देवीदेउताको पूजा गरी शुभारम्भ गरेपछि दोस्रो दिन महादेवको मानस पुत्री बिहुलाको तथा, बिसहराको कथा, मङगला गौंरीको कथा र तेस्रो दिन पृथ्वीको जन्म र समन्द्र मन्थन कथाका बारेमा जानकारी गराईन्छ ।  

त्यसपछि कक्रिम रुपमा सतीको कथा, पतिव्रताको कथा, महादेवको परिवारको कर्था, गंगाकी कथा, गौंरी अर्थाते पावतीको जन्म, तपस्या र विवाह, गौंरीकी माता मैनाकी मोहभंगको सम्बन्धमा नवविवनहितनलाई जानकारी गराइन्छ । 

त्यसैगरी कात्तिक र गणेशको जन्म, सन्भ्याको विवाह र लिलीको जन्म, विवाह, पतिव्रता सुकन्याकी कथा, बाल वसन्त, गोसाउनिकको कथा, राजा किरकको कथा र गणेशद्वारा सोहागको मन्थन । वितरणको सम्बन्धमा जानकारी गराइन्छ । 

मधुश्रावणी पर्वको अन्तिम दिन महिलालाई खोज खुवाउने परम्परा छ । यो भोजभतेर नवविवाहिताको ससुरालीको पक्षबाट गर्ने गरिन्छ । 
 

घनश्याम मिश्र

विशेष संवाददाता

images
images
images
सम्बन्धित समाचार

श्रीमानको हत्या गराउन पेशेवरलाई पैसा दिएपछि...

श्रीमानको हत्या गराउन पेशेवरलाई पैसा दिएपछि...

जनकपुरधाम : एक महिलाले आफ्नै श्रीमानको हत्या गराउन पेशेवर अपराधीलाई साढे ४ लाख रुपैयाँ दिएको खुलेको छ। महोत्तर..

रोकिएन विषालु सर्पको तस्करी : सिरहा र सप्तरीका सपेराहरु विषालु सर्प समात्न व्यस्त 

रोकिएन विषालु सर्पको तस्करी : सिरहा र सप्तरीका सपेराहरु विषालु सर्प समात्न व्यस्त 

दिनेश्वर गुप्ता लहान : बढ्दो गर्मीसँगै मधेशमामा अवैधरुपमा विषालु सर्पको चोरी निकासी बढ्न थालेको छ । योसँगै वि..

विश्व हिन्दु परिषद् भन्छ, ‘हिन्दुहरु जागरुक नभएका कारण सनातन धर्ममाथि प्रहार भयो’

विश्व हिन्दु परिषद् भन्छ, ‘हिन्दुहरु जागरुक नभएका कारण सनातन धर्ममाथि प्रहार भयो’

वीरगञ्ज : विश्व हिन्दु परिषद पर्साले आफ्नो ५५ औँ अन्तर्राष्ट्रिय स्थापना दिवस वीरगञ्जमा धुमधामका साथ मनाएको छ..

१ लाख ९० हजार भारतीय नोटसहित वीरगञ्जबाट दुई जना पक्राउ 

१ लाख ९० हजार भारतीय नोटसहित वीरगञ्जबाट दुई जना पक्राउ 

वीरगञ्ज : जिल्ला प्रहरी कार्यालय पर्साले भारतीय जाली नोटसहित दुई जनालाई पक्राउ गरेको छ ।  प्रहरीको अपराध नि..

अनेरास्ववियुका केन्द्रीय अध्यक्ष ऐन महर सर्लाहीमा 

अनेरास्ववियुका केन्द्रीय अध्यक्ष ऐन महर सर्लाहीमा 

काठमाडौं : अनेरास्ववियुमा प्रवेश गर्न आउने विभिन्न विद्यार्थी नेताहरुलाई संगठनमा प्रवेश गराउनका लागिका अनेरास्..

कैदीबन्दीलाई सरुवा नगरेको भन्दै वीरगञ्जमा बम विस्फोट, तीन पक्राउ 

कैदीबन्दीलाई सरुवा नगरेको भन्दै वीरगञ्जमा बम विस्फोट, तीन पक्राउ 

वीरगञ्ज : वीरगञ्जको विर्ता र माइस्थानमा क्षेत्रमा बम विस्फोट घटनामा संलग्न तीन जनालाई प्रहरीले पक्राउ गरेको छ..