गर्भपतन गराउँदै हुनुहुन्छ ? एेनका यी व्यवस्था पढ्नुस्



काठमाडौं : भदौ १ देखि मुलुकी अपराध (संहिता) ऐन २०७४ लागू भएको छ । यो ऐनअनुसार लिंग पहिचान गरी गर्भपतन गर्ने डाक्टर र गराउने दम्पत्तीलाई पनि जेल तथा जरिवाना हुने छ।

 

ऐनको परिच्छेद १३ मा रहेको गर्भ संरक्षणविरुद्धको कसूरमा लिंग पहिचान गरी गर्भपतन गर्ने वा गराउनेलाई दुई देखि ६ वर्षसम्म कैद र २० हजारदेखि एक लाखसम्म जरिवाना हुने छ। 

 

ऐनमा गर्भमा रहेको भ्रुणको समयका आधारमा कैद र जरिवाना तोकिएको छ। जुन यसप्रकार छ । 

१. लिंग पहिचान गरी १२ हप्तासम्मको गर्भपतन गर्ने र गराउनेलाई २ वर्षसम्म कैद र २० हजारसम्म जरिवाना

२. लिंग पहिचान गरी १२ हप्ताभन्दा बढी २५ हप्तासम्मको गर्भपतन गर्ने र गराउनेलाई ४ वर्षसम्म कैद र ६० हजारसम्म जरिवाना

३. लिंग पहिचान गरी २५ हप्ताभन्दा बढीको गर्भपतन गर्ने र गराउनेलाई ६ वर्षसम्म कैद र एक लाखसम्म जरिवाना हुने छ।

यसैगरी गर्भपतन गराउने उद्धेश्यले गर्भमा रहेको भ्रुणको लिंग पहिचान गर्ने वा गराउनेलाई तीन महिनादेखि ६ महिनासम्म कैद हुने व्यवस्था पनि ऐनमा छ।

 

तर लिंग पहिचान नगरी निम्न अवस्थामा भने गर्भपतन गराउन पाइने छ :

१८९. गर्भपतन गराउन सक्ने :

दफा १८८ मा जुनसुकै कुरा लेखिएको भए तापनि स्वास्थ्यकर्मीले देहायको अवस्थामा गर्भपतन गराएकोमा यस ऐन अन्तर्गतको कसूर भए गरेको मानिने छैन :–  

क) गर्भवती महिलाको मञ्जुरीमा १२ सातासम्मको गर्भपतन गराएकोमा,  

ख) गर्भपतन नगराएमा गर्भवती महिलाको ज्यानमा खतरा पुग्न सक्छ वा निजको शारीरिक वा मानसिक स्वास्थ्य खराब हुन सक्छ वा विकलाङ्ग बच्चा जन्मन्छ भनी इजाजत प्राप्त चिकित्सकको राय भई त्यस्ता महिलाको मञ्जुरीले गर्भपतन गराएकोमा,

ग) जबर्जस्ती करणी वा हाडनाता करणीबाट रहन गएको अठार सातासम्मको गर्भ गर्भवती महिलाको मञ्जुरीले गर्भपतन गराएकोमा,  

घ) रोग प्रतिरोधक क्षमता उन्मुक्ति गर्ने जिवाणु (एचआईभी) वा त्यस्तै प्रकृतिको अन्य निको नहुने रोग शरीरमा भएकी महिलाको मञ्जुरीले गर्भपतन गराएकोमा ।  

स्पष्टीकरण: यस दफाको प्रयोजनको लागि 'स्वास्थ्यकर्मी’ भन्नाले निर्धारित योग्यता पुगी गर्भपतन गराउन इजाजत प्राप्त गरेको चिकित्सक वा स्वास्थ्यकर्मी सम्झनु पर्छ । 

यस्तो छ ऐनमा गर्भपतनसम्बन्धी व्यवस्था

गर्भपतन गर्न नहुने : 

(१) दफा १८९ को अवस्थामा बाहेक कसैले गर्भपतन गर्न वा गर्भपतन गराउने नियतले वा गर्भ पतन हुन सक्छ भन्ने जानीजानी वा विश्वास गर्नु पर्ने कुनै काम गरी गर्भपतन गराउनु हुँदैन।

 

(२) कसैले गर्भवती महिलालाई करकाप गरी वा धम्की दिई वा ललाई फकाई वा प्रलोभनमा पारी गर्भपतन गराउन हुँदैन । 

 

(३) उपदफा (१) वा (२) बमोजिमको कसूर गर्ने वा गराउने व्यक्तिलाई देहाय बमोजिमको सजायँ हुनेछ –  

(क) १२ हप्तासम्मको गर्भ भए एक वर्षसम्म कैद र दश हजार रुपैयाँसम्म जरिवाना,  

(ख) १२ साताभन्दा बढी २५ सातासम्मको गर्भ भए तीन वर्षसम्म कैद र ३० हजार रुपैयाँसम्म जरिवाना । 

(ग) २५ साताभन्दा बढीको गर्भ भए पाँच वर्षसम्म कैद र ५० हजार रुपैयाँसम्म जरिवाना ।  

(४) गर्भपतन गर्ने काम गर्दा तत्काल गर्भपतन नभई बच्चा ज्यूँदो जन्मेर त्यस्तो कामको परिणाम स्वरुप जन्मिएको बच्चा तत्काल मरेमा यस दफाको प्रयोजनका लागि गर्भपतन गराएको मानिने छ । 

(५) कसैले कुनै गर्भवती महिलाको ज्यान लिने उद्योग गर्दा त्यस्ती महिला नमरी निजको गर्भमा रहेको २५ साता वा सो भन्दा बढी अवधिको गर्भ पतन हुन गएमा सो काम गर्ने कसूरदारलाई यस ऐन वा अन्य कानून बमोजिमको सजायँमा थप पाँच वर्षसम्म कैद हुनेछ ।  

(६) यस दफामा अन्यत्र जुनसुकै कुरा लेखिएको भएतापनि कसैले कुनै गर्भवती महिला विरुद्ध कुनै रिसइवीले कुनै काम गर्दा गर्भपतन हुन गएमा गर्भपतन गर्ने नियतले त्यस्तो काम गरेको रहेनछ भने पनि देहाय बमोजिमको सजायँ हुनेछ :– 

(क) १२ सातासम्मको गर्भ भए एक वर्षसम्म कैद, 

(ख) १२ साताभन्दा बढी २५ सातासम्मको गर्भ भए तीन वर्षसम्म कैद, 

(ग) २५ साताभन्दा बढीको गर्भ भए पाँच वर्षसम्म कैद ।  

(७) कसैले गर्भपतन गराउने उद्देश्यले गर्भमा रहेको भ्रुणको लिङ्ग पहिचान हुने कुनै काम गर्न वा गराउन र त्यसरी लिङ्ग पहिचान भएपछि गर्भपतन गर्न वा गराउनु हुँदैन ।  

(८) उपदफा (७) बमोजिमको कसूर गर्ने व्यक्तिलाई देहाय बमोजिमको सजायँ हुनेछ : –

 

(क) गर्भपतन गराउने उद्देश्यले गर्भमा रहेको भ्रुणको लिङ्ग पहिचान गर्ने वा गराउनेलाई तीन महिनादेखि ६ महिनासम्म कैद, र 

(ख) लिङ्ग पहिचान गरी गर्भपतन गर्ने वा गराउनेलाई उपदफा (३) मा लेखिएको सजायँमा थप एक वर्षसम्म कैद ।  

१९०. हदम्याद:  यस परिच्छेद अन्तर्गतको कसूरमा त्यस्तो कसूर भएको कुरा थाहा पाएको मितिले ६ महिना नाघेपछि उजुर लाग्ने छैन।

प्रतिक्रिया दिनुहोस्
मुख्य समाचार

काठमाडौंः सरकारले असोज ८ र १२ गते बसेको मन्त्रिपरिषद् बैठकका निर्णयहरू सार्वजनिक गरेको छ ।

धरानः धरान उपमहानगरपालिका-२ की कोरोना संक्रमित महिलाको उपचारको क्रममा आज (सोमबार) मृत्यु भएको छ ।

काठमाडौं : १६ वर्ष मुनिका बालिका बलात्कार गरी हत्या गर्ने घटनाविरुद्धका कानुनी प्रावधानमा कडाइ पार्नका

काठमाडौं : यातायता व्यवस्था विभागले असोज २० गतेबाट दशैंको अग्रिम टिकट बुकिङ खुलाउन प्रस्ताव गरेको

काठमाडौं– संघीय संसदमा प्रतिनिधित्व गर्ने महिला सांसदहरुले संविधान संशोधन गरेर १६ वर्ष मुनिका बालिकालाई बलात्कार

काठमाडौंः प्रधानमन्त्री एवंं नेकपा अध्यक्ष केपी शर्मा ओली र अर्का अध्यक्ष पुष्पकमल दाहाल ‘प्रचण्ड’बीच मन्त्रिपरिषद

काठमाडौं : संघीय संसदमा प्रतिनिधित्व गर्ने सबै राजनीतिक दलका महिला सांसदहरुले १६ वर्षभन्दा मुनिका बालिकालाई

काठमाडौं : नेपाल कम्युनिष्ट पार्टी (नेकपा)का अध्यक्षद्वय केपी शर्मा ओली र पुष्पकमल दाहालबीच भेटवार्ता हुँदैछ

काठमाडौं : जल तथा मौसम पूर्वानुमान महाशाखाले आज देशभरको मौसममा सामान्यदेखि आंशिक बदली रहने जनाएको

काठमाडौं । इन्डियन प्रिमियर लिग (आइपीएल) क्रिकेटमा राजस्थान रोयल्सले कीर्तिमानी जीत हात पारेको छ ।

काठमाडौं– घरेलु श्रमिकका रुपमा खाडी मुलुकमा जाने कामदारहरुको अवस्था पारदर्शी बनाउँदै पासपोर्ट आफ्नो साथमा राख्ने

काठमाडौं : सरकारले पीसीआर परीक्षण गराउँदै आएका प्रयोगशालालाई कोरोना रिपोर्ट आफैं दिन निर्देशन दिएको छ